جنگ جهانی اول
مقدمه
جنگ جهانی اول (۱۹۱۴-۱۹۱۸) نخستین جنگ صنعتی تمامعیار بود که بیش از ۱۷ میلیون نفر را کشت و نقشه سیاسی جهان را برای همیشه تغییر داد.
علل اصلی
- ناسیونالیسم افراطی: رقابت و غرور ملی بین قدرتهای اروپایی
- امپریالیسم: رقابت بر سر مستعمرات
- اتحادهای نظامی: اروپا به دو بلوک متخاصم تقسیم شده بود
- مسابقه تسلیحاتی: بهویژه بین بریتانیا و آلمان
پیامدهای سیاسی
- سقوط چهار امپراتوری: عثمانی، اتریش-مجارستان، روسیه تزاری، آلمان کایزری
- انقلاب بلشویکی در روسیه (۱۹۱۷) و تأسیس نخستین حکومت کمونیستی
- تأسیس جامعه ملل — نخستین تلاش برای نظم بینالمللی
- پیمان ورسای: تحقیر آلمان — زمینهساز ظهور هیتلر
- ایجاد کشورهای جدید در اروپا و خاورمیانه
- نظام قیمومیت در خاورمیانه (سایکس-پیکو)
تأثیر بر خاورمیانه
- فروپاشی امپراتوری عثمانی
- ترسیم مرزهای مصنوعی توسط بریتانیا و فرانسه
- تأسیس ترکیه مدرن توسط آتاتورک
- بحرانهای سیاسی خاورمیانه ریشه در این دوران دارند
نکات کلیدی
- جنگ جهانی اول نشان داد ناسیونالیسم افراطی و مسابقه تسلیحاتی به فاجعه منجر میشود
- نظامهای بینالمللی ضعیف نتوانستند جنگ را مهار کنند
- صلح تحمیلی (ورسای) به جنگ بزرگتری (جنگ جهانی دوم) منجر شد
- بسیاری از مشکلات امروز خاورمیانه ریشه در تصمیمات پس از جنگ اول دارد